Metis Bilim Kurgu Serisi – İyi Bilim Kurgu İyi Edebiyattır
Türkiye’de bilim kurgu edebiyatının gelişiminde bazı yayınevlerinin ve dizilerin özel bir yeri vardır. Bunların başında, Metis Yayınevi’nin 1990’ların ortasında başlattığı ve 2002 yılında sona eren Metis Bilim Kurgu Serisi gelir. Bu seri, yalnızca kitap yayımlamaktan öte, Türkiye’de bilim kurgu okurunun ufkunu genişleten bir kültür projesi olarak hatırlanır.
Metis Bilim Kurgu Serisi Nedir?
Metis Bilim Kurgu Serisi, editörlüğünü Bülent Somay’ın üstlendiği, ağırlıklı olarak 20. yüzyılın klasik ve “sosyal bilim kurgu” örneklerini Türkçeye kazandıran özel bir dizidir. Seri, uzay operalarından çok; toplum, siyaset, iktidar, yabancılaşma ve insan doğası gibi temalara odaklanan eserleriyle öne çıkar.
Bilim kurgu yazarı Theodore Sturgeon‘un ‘İyi bilim kurgu iyi edebiyattır‘ ifadesini kendine slogan alan seri otuz üç kitaptan oluşan seçki ortaya koymuştur.
Bu yönüyle Metis, bilim kurguyu yalnızca “uzay gemileri ve lazer silahları”ndan ibaret görmeyen bir okuma anlayışını Türkiye’de yaygınlaşmasına katkıda bulunmuştur.
2002’ye Kadar Yayınlanan Seri (Sıralı Liste)
Metis Bilim Kurgu Serisi, 2002 yılı itibarıyla 33 kitapta tamamlanmıştır. Yayın sırasına göre seri şu şekildedir:
- …Ve Sonra Hiç Kalmadı – Eric Frank Russell
- Balıkçıl Gözü – Ursula K. Le Guin
- Mevki Uygarlığı – Robert Sheckley
- İkiz Yıldız – Robert A. Heinlein
- Paslanmaz Çelik Sıçan – Harry Harrison
- Rocannon’un Dünyası – Ursula K. Le Guin
- Kaybolan Miras – Robert A. Heinlein
- İki Dünya Savaşıyor – Poul Anderson
- Uzay Tacirleri – C. M. Kornbluth & Frederik Pohl
- Son Tiryaki – Müfit Özdeş
- Kızıl Gezegen – Robert A. Heinlein
- Yer Açın! Yer Açın! – Harry Harrison
- Dünyaya Orman Denir – Ursula K. Le Guin
- Ergenlik Ayini – Alexei Panshin
- Paslanmaz Çelik Sıçanın İntikamı – Harry Harrison
- Otomatik Piyano – Kurt Vonnegut
- Gökteki Göz – Philip K. Dick
- En Son Kale – Jack Vance
- Mülksüzler – Ursula K. Le Guin
- Hukuk Gladyatörü – C. M. Kornbluth & Frederik Pohl
- Uzay Elbisemle Yolculuğa Hazırım – Robert A. Heinlein
- Vulcan’ın Çekici – Philip K. Dick
- Postacı – David Brin
- Teşkilat – C. M. Kornbluth
- Pısırıklar Çağı – Frederik Pohl
- Kobaylar Kampı – Thomas M. Disch
- Şok Dalgası Süvarisi – John Brunner
- Yıldız Gemisi – Brian W. Aldiss
- Yüksek Şatodaki Adam – Philip K. Dick
- Bu Ölümsüz – Roger Zelazny
- Triton – Samuel R. Delany
- Bağışlanmanın Dört Yolu – Ursula K. Le Guin
- Alfa Ayının Kabileleri – Philip K. Dick
NOT: Seriden 8 kitabım eksik kalmış, Baskan yayınlarından sonra bu “seri”mi de tamamlamak istiyorum.
90’lar ve 2000’lerin başında bilimkurgu, Türkiye’de çok geniş okuyucu bulamasa da Metis bu seriyi büyük bir titizlikle hazırladı. Seri, klasik bilim kurgu eserlerini ilk kez Türkçeye kazandırmakla kalmadı; aynı zamanda türün farklı alt türlerini de tanıttı. Ursula K. Le Guin’in derin toplumsal bilim kurgusundan Philip K. Dick’in sarsıcı distopyalarına, Heinlein’in macera dolu keşiflerinden Kurt Vonnegut’un karanlık mizahına kadar zengin bir yelpaze sunuldu.
Seri içindeki “Son Tiryaki” gibi eserler, Müfit Özdeş gibi yerli bir yazarın bu seri içinde okurlu buluştuğu tek kitaptır. O dönemde Türk bilim kurgusunda nadir görülür bir ayrıntı olarka yer almıştır, tabii.
Metis Bilim Kurgu Serisi yalnızca bir kitap seti değildir; bilim kurgu edebiyatının Türkiye’deki gelişim sürecini somutlayan bir mirastır. Seri, hem dünya bilimkurgu tarihine ışık tutan eserleri bir araya getirir hem de okurlara farklı bakış açılarıyla insanlığın geleceğine, topluma ve bilinmeyene dair sorular sorma fırsatı verir.
Metis Bilim Kurgu Serisi, Türkiye’de bilim kurgunun “hafif” bir tür değil, edebî ve düşünsel derinliği olan bir alan olduğunu gösteren en önemli örneklerden biri olarak hatırlanmaya devam ediyor.